KSIĘGI WIECZYSTE
ZAGADNIENIA OGÓLNE
457. S. Breyer: Prawo rzeczowe i prawo o księgach wieczystych
w zakresie materialnym, PN 11/47, s. 236.
458. S. Breyer: Problem ksiąg wieczystych, NP 3/64, s. 238.
459. S. Breyer: Przeniesienie własności nieruchomości, Wydawni
ctwo Prawnicze 1966, s. 54—57 (Sposób oznaczania nieruchomości), s. 181—214 (Obrót nieruchomościami a księgi wieczyste).
460. S. Breyer: Ustawa o utracie mocy prawnej niektórych ksiąg
wieczystych, BMS 5—6/60, s. 30 (artykuł nie uwzględnia zmiany cyt. ustawy przez art. 24 ustawy z dn. 24. 1. 1968 r. o scalaniu i wymianie gruntów).
461. S. Breyer: Z problematyki ustawy o utracie mocy prawnej
niektórych ksiąg wieczystych, BMS 4/61, s. 28 (patrz uwagę do poz. 460).
462. L. Domański: Nowy ustrój hipoteczny w ujęciu porów
nawczym — dla obszaru KN — przepisy materialne, PN 1/47, s. 287; przepisy formalne, PN 1/47, s. 449.
463. S. Garlicki: Na marginesie prawa o księgach wieczystych,
DPP 9/47, s. 20.
464. Hipotekariusz: Uaktualnić księgi wieczyste, Pal. 3/64,
s. 37.
465. J. Litwin: Jawność formalna ksiąg wieczystych i innych
ksiąg publicznych w prawie polskim, DPP 5/47, s. 27.
466. L. Mleczko: Kilka przyczynków z dziedziny ksiąg wieczy-
stych, PN 1/48, s. 137.
467. R. Moszyński, L. Policha, A. Izdebska: Księgi wie-
czyste, Wydawnictwo Prawnicze 1960.
468. W. Natanson: Próba systematyki ogólnej prawa wieczysto
rzeczowego w zakresie zainteresowań notariatu, PN 1/47, s. 66.
469. A. Ohanowicz: Kodeks cywilny, RPE IV/64, s. 69
470. A. Stelmachowski: W kwestii przyszłości ksiąg wieczy
stych, NP 3/64, s. 229.
471. J. Wasilkowski: Prawo rzeczowe w zarysie, Państwowe
• Wydawnictwo Naukowe 1957, s. 308—359.
472. Z praktyki notarialnej: Z konferencji wizytatorów
państwowych biur notarialnych i kierowników biur wojewódzkich, BMS 8—9/60, s. 55.
473. F. Zoll: Prawo cywilne w zarysie, tom II, z. I, Księgarnia
Powszechna 1947, s. 59—95.
TREŚĆ KSIĘGI WIECZYSTEJ A. Zagadnienia ogólne
474. J. Wasilkowski: Znaczenie wpisu do księgi wieczystej we
dług prawa rzeczowego (wpis jako przesłanka prawotwo-rząca, konwalidacja rozporządzeń nieważnych dla braku formy, domniemania wynikające z wpisu, rękojmia wiary
publicznej ksiąg wieczystych, wpis praw i roszczeń osobistych, uzgodnienie treści księgi wieczystej ze stanem rzeczywistym), PiP 4/47, s. 16 i PiP 5—6/47, s. 44.475. Dowód przeciwko treści wpisu może być przeprowadzony nie tylko w postępowaniu o uzgodnienie księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym (np. w procesie opartym na przepisie art. 23 pr. rzecz.). Domniemanie z art. 18 pr. rzecz, można obalić w każdym postępowaniu, opierając się na wszelkich dostęp-nych środkach dowodowych. Postępowanie z art. 574 k. p. c. (obecnie art. 841 k. p. c.) nie jest tu wyjątkiem.(3 CR 328/60 z dn. 17. 6. 1960 r., OSPiKA 6/61, poz. 162, z notką K. P.l476. Domniemania określonego w art. 18 § 1 pr. rzecz, nie może
podważyć okoliczność, że osoba wpisana do księgi wieczystej
jako właściciel nieruchomości pozostaje w związku małżeńskim.
Jeżeli prawo własności nieruchomości stanowiącej przedmiot
majątku wspólnego małżonków jest wpisane do księgi wieczy
stej jako należące wyłącznie do jednego z nich, zaniedbanie
przez współwłaściciela usunięcia niezgodności między stanem
jawnym z księgi wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym
naraża go na to, że nieruchomość, której jest on współwłaści-
cielem, będzie traktowana w obrocie jako wyłączna własność
drugiego małżonka.
(1 CR 932/60 z dn. 11. 9. 1961 r., OSNCP 1/63, poz. 18). v
477. Przepis art. 18 pr. rzecz, ustanawia domniemanie zgodności pra-
wa jawnego z księgi wieczystej z rzeczywistym stanem praw
nym. Domniemanie to, ściśle związane z istnieniem księgi wie
czystej, nie może być stosowane w drodze analogii w wypadku,
gdy księga wieczysta nie istnieje, czy to dlatego, że w ogóle
nie została założona, czy to dlatego, że została zniszczona lub
zagubiona i nie została jeszcze odtworzona.
(4 CR 891/61 z dn. 2. 3. 1962 r., OSNCP 9/63, poz. 192). Patrz także poz. 1553.
478. Konwalidacja rozporządzenia prawem rzeczowym, przewidziana z art. 19 pr. rzecz., obejmuje również usterki pełnomocnictwa, jeżeli strona, rozporządzając prawem rzeczowym, działa przez pełnomocnika.(3 CO 8/58 z dn. 27. 9. 1958 r., OSPiKA 2/60, poz. 39, z notką K. P.).479. W wypadku uchylenia przez sąd rewizyjny postanowienia za» rządzającego wpis w księdze wieczystej i przekazania sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania wpis ten ulega z urzędu wykreśleniu.
(III CO 19/62 z dn. 28. 12. 1962 r., OSNCP 12/63, poz. 256; OSPiKA 1/64, poz. 4, z glosą krytyczną S. Breyera dot. uzasadnienia).
Uwaga. Stosownie do art. 8 ust. 2 pkt 1 ustawy z dn. 16. 11. 1964 r. o przekazaniu państwowym biurom notarialnym prowadzenia ksiąg wieczystych (Dz. U. Nr 41, poz. 278) — wpisu dokonuje się obecnie bez wydawania uprzedniego postanowienia zarządzającego jego dokonanie, mimo to jednak orzeczenie zachowało aktualność w takim zakresie, że po uchyleniu (obecnie) przez sąd rewizyjny wpisu, państwowe biuro notarialne i tak musi wykonać czynność techniczną polegającą na jego wykreśleniu.
B. Przeszkody do wpisu
480. J. W i t e c k i: Ujawnione w księdze wieczystej roszczenie
o przeniesienie własności nieruchomości nie stanowi przeszkody do wpisu prawa własności na rzecz osoby trzeciej (odpowiedź na pytanie prawne), PiP 11/48, s. 128.
481. I. Postanowienie art. 46 prawa o księgach wieczystych, że
sąd może wyznaczyć wnioskodawcy odpowiedni termin do usu
nięcia przeszkody do wpisu „stosownie do okoliczności", nie
oznacza, że sąd może bez uzasadnionej przyczyny pozbawić
wnioskodawcę tej pieczy, którą go w powyższym przepisie pra
wo otacza; prawo o księgach wieczystych wychodzi z założenia,
że sąd stosuje art. 46 tego prawa, jeżeli jest to celowe, tj. wów
czas, gdy chodzi o braki, których usunięcie może nastąpić bez
naruszenia interesów czy to innych osób zainteresowanych, czy
też samego wnioskodawcy.
II. Sąd może oddalić wniosek o wpisanie do księgi wieczystej zgłoszenia praw spadkowych do nieruchomości bez wezwania do przedstawienia postanowienia o stwierdzeniu praw do spadku tylko wówczas, gdyby takie postępowanie w ogóle nie było wszczęte, a odłożenie wniosku na czas aż do przeprowadzenia tego postępowania stanowiłoby przeszkodę realizowania dalszych wpisów w sposób utrudniający innym uprawnionym
korzystanie z ich praw. Sąd przed oddaleniem wniosku powinien sprawdzić, czy rzeczywiście postępowanie o stwierdzenie praw do spadku nie zostało jeszcze wszczęte, a zwłaszcza, czy wnioskodawca nie jest już w posiadaniu postanowienia o stwierdzeniu praw do spadku.
(C 287/50 z dn. 14. 11. 1950 r., OSN 3/52, poz. 64).
482. Brak księgi wieczystej jest przeszkodą do wpisu, jest to jednak
przeszkoda, która może być usunięta przez wszczęcie postępo
wania, przewidzianego w rozporządzeniu Ministra Sprawiedli
wości z dn. 28. 5. 1947 r. (Dz. U. Nr 45, poz. 235). Z przepisów
art. 45—47 pr. o ks. wiecz. należy wysnuć wniosek, że w razie
stwierdzenia takiej przeszkody sąd powinien wyznaczyć wnio
skodawcy odpowiedni termin do jej usunięcia i dopiero po
bezskutecznym upływie tego terminu sąd odmówi wpisu.
(Kr C 558/48 z dn. 14. 12. 1948 r., PN 1/49, s. 469, z krytyczną notką B. Dobrzańskiego; PN 11/49, s. 156; PUG 9—10/49, s. 204).
483. I. Z ogólnych zasad prawa o księgach wieczystych wynika,
że wpis o wszczęciu egzekucji w księdze wieczystej jednego
z małżonków na podstawie tytułu, wymieniającego jako dłuż
nika drugiego małżonka, byłby dopuszczalny tylko w tym przy
padku, gdyby przymiot majątku dorobkowego wynikał z treści
wpisu w księdze wieczystej.
II. Brak wzmianki w księdze wieczystej o tym, że nieruchomość jest wspólnym majątkiem dorobkowym dłużnika i jego małżonka, stanowi przeszkodę do wpisu o wszczęciu egzekucji. Usunięcie przeszkody do wpisu może nastąpić przez uzyskanie orzeczenia sądowego ustalającego, że nieruchomość jest wspólnym majątkiem dorobkowym dłużnika i jego małżonka. Sąd, stwierdzając przeszkodę do wpisu, zakreśla wierzycielowi termin do usunięcia tej przeszkody. (C 119/52 z dn. 26. 6. 1952 r., OSN UJ/53, poz. 77).
484. Okoliczność, że w chwili rozpoznania wniosku o wpis do księgi
wieczystej prawa własności nieruchomości na rzecz nabywcy
nie korzystającego z rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczy
stych sąd jest w posiadaniu orzeczenia wydanego na skutek
rewizji nadzwyczajnej, w którym Sąd Najwyższy oddalił wnio
sek poprzednika prawnego nabywcy o wpis prawa własności,
stanowi przeszkodę do uwzględnienia wniosku nabywcy.
(III CO 66/63 z dn. 2. 6. 1964 r., OSNCP 3/65, poz. 37).
C. Wpisy dotyczące własności
485. S. Breyer: Ujawnienie nabycia nieruchomości od spadko
biercy, PN 1/48. s. 317.
486. S. Breyer: Ujawnienie w księdze wieczystej nabywcy nie-
ruchomości, który nie może udowodnić następstwa prawnego zbywców zapisanego właściciela (odpowiedź na pytanie prawne), Pal. 11/62, s. 62.
487. S. Cichosz: Wpis własności w przypadku odwołania daro-
wizny, BMS 1/56, s. 30 (patrz jednak poz. 100).
488. H. Janicki: Zgoda zbywcy na wpis przejścia własności, PN
11/47, s. 411.
489. S. B.: Kilka kwestii praktycznych z prawa wieczystorzeczowego
(seminarium notarialne), PN 1/48, s. 298 i PN H/48, s. 507.
490. E. Mielcarek: Kolizja wniosków o wpis, PN 11/49, s. 75.
491. J. Pawłowicz: Wpis na podstawie testamentu publicznego,
PN 1/48, s. 320.
492. Z. Rzepka: O ujawnienie w księgach wieczystych stanu praw-
nego nieruchomości przedsiębiorstw znacjonalizowanych, PUG 12/58, s. 441.
493. J. Witecki: Zagadnienie wpisu prawa własności w przypad
ku kilkakrotnej sprzedaży tej samej nieruchomości, (odpowiedź na pytanie prawne), PiP 7/48, s. 123.
494. S. Breyer: Glosa do orzeczenia SW dla m. st. Warszawy,
w której autor omawia przesłanki wpisu praw nabywcy do księgi wieczystej nieruchomości opuszczonej po przywróceniu posiadania i zagadnienia związane z rękojmią wiary publicznej ksiąg wieczystych w wypadku, gdy nieruchomość opuszczona przeszła na własność Skarbu Państwa w drodze przemilczenia, OSPiKA 2/59, s. 101.
495. Do wpisu w księdze wieczystej wystarcza złożenie wypisu po-
stanowienia sądu stwierdzającego prawa do spadku, z adno
tacją o prawomocności.
(C 624/48 z dn. 2. 10. 1948 r., OSN II-III/49, poz. 47). Patrz ponadto poz. 136.
496. Postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku stanowi podstawę
wpisu do księgi wieczystej spadkobierców jako współwłaści
cieli nieruchomości także wtedy, gdy postanowienie to zostało
wydane na podstawie art. 103 pr. spadk. z 1946 r. (art. 961 k. c).
(III CZP 4_5/66 z dn. 3. 6. 1966 r., OSNCP 11/66, poz. 188; RPE
1/67, s. 331; RPE IV/66, s. 262; PiP 3/68, s. 539, z aprobującą glosą S. Breyera).
497. Zgoda drugiego małżonka na zbycie lub obciążenie nierucho-
mości nie jest warunkiem ich ważności i sąd hipoteczny nie
może uzależniać wpisu od wykazania tej zgody.
(Po C 168/49 z dn. 29. 9. 1949 r., PN 11/50, s. 138).
498. Dopuszczalne jest dopisanie przy wpisie prawa własności Skar
bu Państwa w księdze wieczystej tego organu Skarbu Państwa,
do którego dyspozycji albo w którego bezpośrednim władaniu
pozostaje nieruchomość.
(To C 497/49 z dn. 8. 3. 1950 r., PN H/50, s. 524).
499. Uprawnienie przedsiębiorstwa państwowego w stosunku do
mienia państwowego, zwane „zarządem i użytkowaniem", „za
rządem operatywnym" bądź po prostu „zarządem", nie stanowi
ograniczonego prawa rzeczowego w rozumieniu art. 113 i nast.
pr. rzecz, (obecnie art. 244 i nast. k. c). Żaden bowiem przepis
prawa takiego charakteru temu uprawnieniu nie nadaje, a ze
swej istoty jest ono prawem swoistym, odbiegającym od tra-
dycyjnych form prawnych korzystania z rzeczy cudzej. Takie
prawo zarządu i użytkowania nieruchomości państwowej pod-
lega wpisowi do księgi wieczystej, lecz powinno być ujawnione
w dziale II, a nie w dziale III księgi wieczystej, ponieważ nie
jest to wpis obciążający nieruchomość, lecz wpis ujawniający,
kto jest uprawniony do wykonywania w imieniu własnym
własności państwowej, a więc w istocie jest to bardziej szcze
gółowy wpis prawa własności.
(I CR 336/63 z dn. 14. 6. 1963 r., OSNCP 11/64, poz. 223; OSPiKA 5/66, poz. 97, z glosą S. Breyera). Patrz też poz. 503.
500. W myśl art. 14 § 1 pr. rzecz, (obecnie — w brzmieniu art. XVII
pkt 1 przep. wprow. k. c.) księgi wieczyste prowadzi się dla
nieruchomości w celu ustalenia praw rzeczowych na nierucho
mościach. Z przepisu powyższego wynika jasno, że wpis prawa
własności ma tylko charakter deklaratywny, ujawniający pra
wo, samego zaś prawa ani nie tworzy, ani nie sanuje jego
braku.
(3 CR 258/57 z dn. 18. 1. 1958 r., RPE 1/59, s. 334, t).
501. Wpis do księgi wieczystej prawa własności Państwa odnośnej
nieruchomości przejętej na własność Państwa z mocy art. 1
ustawy z dn. 20. 3. 1950 r. o przejęciu przez Państwo dóbr
martwej ręki (Dz. U. Nr 9, poz. 87), następuje na wniosek pre
zydium właściwej powiatowej rady narodowej oparty na za
świadczeniu tegoż prezydium stwierdzającym przejęcie nieru
chomości na własność Państwa.
(Zasada prawna SN (7) — 1 CO 11/61 z dn. 22. 4. 1961 r., OSN
1/62, poz. 3; OSPiKA 12/61, poz. 342, z notką K. P.; PiP 2/62
s. 338).
502. Brak wskazania poprzednich właścicieli w orzeczeniu ministra
stwierdzającym przejście określonej w orzeczeniu nieruchomo
ści na własność Państwa z mocy przepisów ustawy z dn. 25. 2
1958 r. o uregulowaniu stanu prawnego mienia pozostająceg
pod zarządem państwowym (art. 9 cyt. ustawy — Dz. U. Nr 11
poz. 37), nie stanowi przeszkody do dokonania na podstawie
tego orzeczenia wpisu w księdze wieczystej prawa własności na
rzecz Skarbu Państwa.
(III CO 5/66 z dn. 11. 7. 1966 r., OSNCP 1/67, poz. 8; RPE
IV/66, s. 263).
503. Wpis w księdze wieczystej prawa własności nieruchomości pań
stwowej, znajdującej się w użytkowaniu (zarządzie) państwo
wej jednostki organizacyjnej, powinien wymieniać jako wła
ściciela: a) Skarb Państwa z jednoczesnym wskazaniem pań
stwowej jednostki organizacyjnej, jeśli nie jest osobą prawną
albo b) oznaczenie państwowej jednostki organizacyjnej, która
w imieniu własnym względem zarządzanych przez nią części
mienia ogólnonarodowego wykonuje uprawnienia płynąc
z własności państwowej, jeżeli jednostka ta ma osobowość
prawną. Do ujawnienia w księdze wieczystej użytkowania
(zarządu) państwowej jednostki organizacyjnej w rozumieni
art. 10 ustawy z dn. 14. 7. 1961 r. o gospodarce terenami
w miastach i osiedlach (Dz. U. Nr 32, poz. 159 z późn. zmian
potrzebna jest decyzja właściwego do spraw gospodarki ko
munalnej i mieszkaniowej organu prezydium odpowiedniej
rady narodowej.
(III CZP 72/67 z dn. 16. 10. 1967 r., RPE 1/68, s. 334). Patrz też poz. 499.
503a. Wpis do księgi wieczystej odrębnej własności lokalu, ustano wionej orzeczeniem właściwego ministra, wydanym na podsta
wie przepisów ustawy z dn. 25. 2. 1958 r. o uregulowaniu stanu
prawnego mienia pozostającego pod zarządem państwowym
(Dz. U. Nr 11, poz. 37), następuje przy odpowiednim zastosowaniu przepisów o sposobie ujawnienia w księdze wieczystej odrębnej własności lokali ustanowionej w drodze umowy. (III CZP 83/67 z dn. 2. 12. 1967 r., RPE 11/68, s. 438). Patrz ponadto poz.: 1024, 1036.
•
D. Wpisy dotyczące hipoteki
504. R. Dąbrowski: O wykreślaniu niektórych hipotek (artykuł
dyskusyjny), PUG 4/51, s. 127.
505. Po wejściu w życie prawa rzeczowego i prawa o księgach wie
czystych:
a) nie może być w księdze wieczystej wpisane na mocy art. 5 ust. 3 dekretu o maj. opuszcz. i poniem. (Dz. U. Nr 13, poz. 87) ostrzeżenie, natomiast dopuszczalny jest wpis hipoteki przymusowej o charakterze hipoteki kaucyjnej,
b) w przypadku, gdy nieruchomość nie ma urządzonej księgi wieczystej albo księga wieczysta zaginęła lub uległa zniszczeniu, złożenie do zbioru dokumentów wymienionego w powyższym przepisie wykazu należności, zaświadczonego przez Okręgowy Urząd Likwidacyjny, jest niedopuszczalne.
(Zasada prawna SN (7) — C 1175/49 z dn. 5. 11. 1949 r., OSN 1/50, poz. 2; PN H/49, s. 531, t.; PiP 3/50, s. 95).
506. Wykaz należności za nakłady, zaświadczony przez Okręgowy
Urząd Likwidacyjny, stanowi sam przez się tytuł do wpisania
hipoteki przymusowej (art. 869 pkt 2 k. p. c. — obecnie art. 747
pkt 2 k. p. c.) i nie wymaga zaopatrzenia w klauzulę wykonal
ności ze strony sądu.
(C 225/49 z dn. 26. 3. 1949 r., OSN 1/50, poz. 7; patrz także glosę S. Breyera do wcześniejszego orzeczenia SN, PiP 11/49, s. 147).
507. Artykuł 30 ust. 4 dekretu z dn. 25. 10. 1948 r. o zasadach i try
bie likwidacji niektórych przedsiębiorstw bankowych (Dz. U.
Nr 52, poz. 410 z późn. zmian.) dotyczący wykreślenia hipotek
i ciężarów realnych zbywanej nieruchomości ma zastosowanie
nie tylko przy sprzedaży w trybie przewidzianym w tym arty
kule, tj. w drodze licytacji publicznej lub z wolnej ręki za
zezwoleniem Ministra Finansów, ale i do przekazywanych
Państwu nieruchomości Komunalnych Kas Oszczędności na
podstawie art. 25 ust. 1 pkt 2 dekretu z dn. 25. 10. 1948 r. o reformie bankowej (jednol. tekst: Dz. U. z 1951 r. Nr 36, poz. 279 z późn. zmian.) z uwzględnieniem okoliczności, że zaświadczenie Naczelnego Likwidatora, które stosownie do za-rządzenia Ministra Finansów z dn. 16. 5. 1951 r. (Mon. Pol. Nr A-46, poz. 605) uzasadnia przepisanie na rzecz Państwa tytułu własności przekazywanej nieruchomości, stanowi zarazem podstawę do wykreślenia figurujących w księdze wieczystej tejże nieruchomości hipotek i ciężarów realnych. (G 1360/52 z dn. 23. 10. 1952 r., OSN IV/53, poz. 112; PiP 2/53, s. 307 i C 2085/52 z dn. 23. 10. 1952 r., PiP 3/53, s. 455).
Uwaga. Orzeczenie dotyczy art. 30 dekretu z dn. 25. 10. 1948 r. o zasadach i trybie likwidacji niektórych przedsiębiorstw bankowych (Dz. U. Nr 52, poz. 410; zm.: Dz. U. z 1951 r. Nr 31, poz. 240) oraz art. 25 i 27 dekretu z dn. 25. 10. 1948 r. o reformie bankowej (jednol. tekst: Dz. U. z 1951 r. Nr 36, poz. 279) oraz zarządzenia wykonawczego Ministra Finansów z dn. 16. 5. 1951 r. (Mon. Pol. Nr A 46, poz. 605), według którego zaświadczenie naczelnego likwidatora o przej-ściu nieruchomości na własność Państwa stanowi zarazem podstawę do wykreślenia figurujących w księdze wieczystej tejże nieruchomości hipotek i ciężarów realnych (według przepisów art. 25 i 27 dekretu o reformie bankowej nieruchomości likwidowanych instytucji bankowych figurujące w tzw. rachunku starym lub okupacyjnym ulegały przekazaniu na rzecz Państwa). Oba dekrety z dn. 25. 10. 1948 r. zostały uchylone przez art. 49 ustawy z dn. 13. 4. 1960 r. o prawie bankowym (Dz. U. Nr 20, poz. 121).
508. Oprócz zgody na wykreślenie hipoteki, wymaganej w art. 21
pr. o ks. wiecz., konieczne jest przedstawienie ponadto doku-
mentu zawierającego zrzeczenie się hipoteki (art. 125 § 1 pr.
rzecz.), chyba że oświadczenie zrzeczenia się hipoteki wynika
już z treści samej zgody.
(II CO 82/54 z dn. 30. 11. 1954 r., OSN IV/55, poz. 82; NP 11/55, s. 107).
509. I. Przepis art. 27 ust. 1 dekretu z dn. 27. 7. 1949 r. o zmianie
dekretu z dn. 13. 4. 1945 r. o nadzwyczajnym podatku od wzbo
gacenia wojennego (Dz. U. Nr 45, poz. 333) powinien być sto
sowany od chwili wejścia w życie tego dekretu do wniosków
o wykreślenie hipoteki, prawomocnie jeszcze nie załatwionych,
bez względu na datę złożenia tych wniosków, przy czym zasada mocy wstecznej wpisu wyrażona w art. 38 § 1 pr. o ks. wiecz. nie stoi bynajmniej na przeszkodzie stosowaniu powyższego przepisu art. 27 ust. 1 dekretu.
II. Artykuł 27 ust. 1 cytowanego dekretu odnosi się tylko do zobowiązania pieniężnego zabezpieczonego hipoteką. W przypadku więc, gdy hipoteka zabezpieczała według treści wpisu świadczenie w zbożu albo jego równowartość i gdy zobowiązanie zostało spełnione jeszcze przed wejściem w życie dekretu z dn. 27. 7. 1949 r. o zaciąganiu nowych i określaniu wysokości nieumorzonych zobowiązań pieniężnych (Dz. U. Nr 45, poz. 332) w ten sposób, że dłużnik świadczył efektywnie zboże, które wierzyciel przyjął, brak jest podstawy do zastosowania pomie-nionego art. 27 ust. 1 dekretu z dn. 13. 4. 1945 r. o nadzwy-czajnym podatku od wzbogacenia wojennego. (Po C 503/49 zdn. 7. 6. 1950 r., OSN U/50, poz. 50; PiP 1/51, s. 369).
510. Wykaz zaległości, o którym mowa w art. 20 dekretu z dn. 28. 1. 1947 r. o egzekucji administracyjnej świadczeń pieniężnych (Dz. U. Nr 21, poz. 84), zaopatrzony przez wierzyciela klauzulą wykonalności jest dostateczną podstawą do wpisu hipoteki w myśl art. 244 § 1 pr. rzecz.
(3 CR 240/56 zdn. 20. 11. 1956 r., OSN rV/57, poz. 116; NP 2/58, s. 120; RPE 4/58, s. 320, t.).
Uwaga. Orzeczenie jest nadal aktualne w świetle art. 67 § 1 i art. 25 § 1 ustawy z dn. 17. 6. 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 24, poz. 151), która w art. 174 § 2 uchyliła dekret z dn. 28. 1. 1947 r.
510a. Zabezpieczenie wierzytelności Państwa z tytułu wydatków na roboty wymienione w art. 2 ustawy z dn. 22. 4. 1959 r. o remontach i odbudowie oraz wykańczaniu budowy i nadbudowie budynków mieszkalnych (Dz. U. Nr 27, poz. 66), przez wpis hipoteki do księgi wieczystej lub przez złożenie do zbioru dokumentów prawomocnej decyzji ustalającej wysokość kosztu tych robót, następuje bez względu na to, kto jest właścicielem nieruchomości, na której roboty zostały wykonane.
Z tego względu wzywanie wnioskodawcy do wykazania przejścia prawa własności tej nieruchomości na dłużnika jest zbędne.
(III CR 42/67 z dn. 10. 5. 1967 r., OSNCP 1/68, poz. 8).
Uwaga. Jednolity tekst ustawy z dn. 22. 4. 1959 r., cytowanej w tezie, został ogłoszony obwieszczeniem z dn. 3. 9.1968 r. — Dz. U. z 1968 r. Nr 36, poz. 249.